ТЕНДЕНЦІЇ РОЗВИТКУ ГЕОПРОСТОРОВИХ ДАНИХ І ГЕОІНФОРМАЦІЙНИХ ТЕХНОЛОГІЙ У СВІТІ ТА УКРАЇНІ

Автор(и)

  • Надія Лазоренко Київський національний університет будівництва та архітектури, Україна https://orcid.org/0000-0002-1572-4947

Ключові слова:

геопросторові дані, геоінформаційні технології, геопросторові стратегії, штучний інтелект, ШІ, цифрові близнюки, інфраструктура просторових даних

Анотація

«Неможливо досліджувати новий світ, користуючись старою картою», – Національна геопросторова стратегія Сполученого Королівства Великої Британії і Північної Ірландії «Unlocking the power of location» 2020 – 2025.

Метою статті є дослідження основних стратегічних підходів до розвитку геопросторових даних та геоінформаційних технологій у провідних країнах світу, визначення спільних тенденцій, інноваційних напрямків та потенційних викликів, а також виявлення глобальних спільних та відмінних рис під час аналізу їх національних геопросторових стратегій та формування рекомендацій для геопросторової стратегії України.

Провідні країни світу: США, Велика Британія, ЄС, Австралія, Сінгапур, Південна Корея, Норвегія, Індія, Мексика та Франція вже ухвалили та реалізують довгострокові геопросторові стратегії. Усі досліджувані стратегії демонструють перехід від традиційних ГІС до геоінформаційних платформ, поєднуючи технології штучного інтелекту і машинного навчання, хмарні та edge-обчислення, Інтернет речей, використання високоточних глобальних навігаційних супутникових систем (ГНСС) і даних лазерного сканування LiDAR та дистанційного зондування Землі (ДЗЗ), цифрових близнюків.

Біографія автора

Надія Лазоренко , Київський національний університет будівництва та архітектури

канд. тех. наук, доцент

Посилання

Geoscience Australia. Strategy 2028. Earth sciences for Australia’s future. URL: https://www.ga.gov.au/strategy-2028 {in English}

Instituto Nacional De Estadística Y Geografía. Programa Estratégico del Sistema Nacional de Información Estadística y Geográfica 2022-2046. SNIEG.

URL: https://www.snieg.mx/Documentos/CONSEJO/sesiones/doc_12023/pesnieg_

-2046.pdf {in English}

Geospatial World Analysis. Geospatial Strategy for National Development. URL: https://un-ggim-ap.org/sites/default/files/media/docs/Geospatial-Strategy-for-National-Development-2022.pdf. {in English}

The Singapore Land Authority, The Maritime and Port Authority of Singapore. Singapore Geospatial Master Plan 2024-2033. URL: https://file.go.gov.sg/singapore-geospatial-master-plan-2024.pdf. {in English}

Zaki B. Khoury; Ko, Yoon-seok; Eom, Seok-Jin; Park, Keon Chul; Park, Jung-Eun; Cho, Bora; Jisoo Lee; Yulia Lesnichaya. Enabling Data-Driven Innovation: Learning from Korea’s Data Policies and Practices for Harnessing AI (English). WBG Korea Office Innovation and Technology Notes; No. 11 Washington, D.C.: World Bank Group. {in English}

The Geospatial Commission. UK Geospatial Strategy 2030. URL: https://www.gov.uk/government/publications/uk-geospatial-strategy-2030/uk-geospatial-strategy-2030. {in English}

Federal Geographic Data Committee. Building the Geospatial Future Together— The NSDI Strategic Plan 2025–2035. URL: https://www.fgdc.gov/nsdi-plan/nsdistrategicplan2035. {in English}

The European Commission. A European strategy for data. URL: https://digital-strategy.ec.europa.eu/en/policies/strategy-data. {in English}

The National Institute of Geographic and Forest Information. IGN, scale up. Strategic Framework. URL: https://www.ign.fr/files/default/2022-02/ign_strategic_framework_english.pdf. {in English}

Ministry of Local Government and Regional Development. National geospatial strategy towards 2025 - Everything happens somewhere. URL: https://www.regjeringen.no/en/dokumenter/national-geospatial-strategy-towards-2025/id2617560/?ch=1. {in English}

The Law of Ukraine On the National Infrastructure of Geospatial Data: adopted on April 13. 2020 No. 554-IX// Information of the Verkhovna Rada of Ukraine. – 2020. – No. 37. – 277. URL: https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/554-20#Text. {in Ukrainian}

On the approval of the Procedure for the functioning of the national infrastructure of geospatial data: Decree of the Cabinet of Ministers of Ukraine dated May 26. 2021 No. 532. {in Ukrainian}

Karpinskyi Y.O. Fundamentals of creating interoperable geospatial data/ Y.O. Karpinsky et al. Kyiv: KNUBA, 2023. 302 p. {in Ukrainian}

Crompvoets J., Vancauwenberghe G., Ho S., Masser I, Timo de Vries W. (2018). Governance of national spatial data infrastructures in Europe. IJSDIR, Vol.13, pp. 253-285. {in English}

Karpinskyi Y.O., Liashchenko A.A. (2006). Strategy for the formation of national geospatial data infrastructure in Ukraine. K.: NDIGK, 106 p. {in Ukrainian}

Karpinsky, Y.O., Lyashchenko, A.A., & Lazorenko-Gevel, N. (2021). Fundamentals of GIS. Standardization of geographic information. Kyiv National University of Construction and Architecture {in Ukrainian}.

Karpinskyi Y., Liashchenko A., Makarenko D., Cherin A. (2021) National geospatial data infrastructure of Ukraine in the global dimension: state and urgent tasks of development and sustainable functioning. Modern achievements of geodetic science and production: collection of scientific works, Issue I (41), 2021, pp. 104-112. {in Ukrainian}

Yurii Karpinskyi Yurii, Lazorenko-Hevel Nadiia. The system model of topographic mapping in the national spatial data infrastructure in Ukraine. Interdepartmental scientific and technical review "Geodesy, Cartography and Aerial Photography". - Volume 92, 2020. – 24-36 p. {in English}

The National Standard of Ukraine DSTU 8774:2018 “Geographic information. Geospatial data modeling rules”. {in Ukrainian}

Directive 2007/2/EC of the European Parliament and of the Council of 14 March 2007 establishing an Infrastructure for Spatial Information in the European Community (INSPIRE). Режим доступу: https://eur-lex.europa.eu/eli/dir/2007/2/oj {in English}

##submission.downloads##

Опубліковано

2026-05-08

Як цитувати

Лазоренко , Н. (2026). ТЕНДЕНЦІЇ РОЗВИТКУ ГЕОПРОСТОРОВИХ ДАНИХ І ГЕОІНФОРМАЦІЙНИХ ТЕХНОЛОГІЙ У СВІТІ ТА УКРАЇНІ. Просторовий розвиток, (13), 560–578. вилучено із https://spd.knuba.edu.ua/article/view/360346

Номер

Розділ

Статті